Làn sóng biểu tình của Gen Z tại Đức: Tiếng nói thế hệ giữa áp lực kinh tế

Điểm nóng từ đường phố Berlin đến các đô thị lớn

Vào ngày cuối tháng 10, không khí tại nước Đức không chỉ có sắc màu Halloween mà còn bị bao phủ bởi làn sóng phản kháng mạnh mẽ của giới trẻ. Tại trung tâm Berlin, hàng nghìn người đã tập trung tại quảng trường Platz des 18 Maerz, ngay sát Cổng Brandenburg lịch sử. Đây là một phần của chiến dịch do liên minh Gen Z regelt (Gen Z làm chủ) khởi xướng, lan tỏa tới 34 thành phố lớn bao gồm Frankfurt, Munich và Cologne.

Người biểu tình mang theo những biểu ngữ đòi hỏi cải thiện hệ thống giáo dục và giảm bớt gánh nặng chi phí sinh hoạt. Đáng chú ý, đám đông không chỉ có sinh viên mà còn có sự tham gia của nhiều thành phần xã hội khác, từ các nhà hoạt động chống phát xít đến nhóm các bà mẹ, bà nội ủng hộ quyền lợi cho thế hệ trẻ. Tuy nhiên, không khí ôn hòa ban đầu đã bị thách thức khi tại Cologne, các vụ xô xát đã nổ ra giữa người biểu tình và lực lượng chức năng, dẫn đến việc cảnh sát phải sử dụng vòi rồng để giải tán đám đông.

Khi giáo dục và kinh tế trở thành ngòi nổ

Nguyên nhân cốt lõi dẫn đến làn sóng xuống đường lần này bắt nguồn từ sự thất vọng sâu sắc của thế hệ trẻ đối với chính sách tài khóa của Chính phủ Đức. Theo các sinh viên tham gia biểu tình, cơ sở hạ tầng giáo dục đang xuống cấp nghiêm trọng. Sean Baker, một sinh viên tại Đại học Kỹ thuật Berlin, mô tả các tòa nhà trong khuôn viên trường không khác gì những khu nhà hoang, trong khi đây là nơi sinh viên được kỳ vọng sẽ học tập hằng ngày.

Gia đình và thế hệ chúng tôi đang cảm thấy rất phẫn nộ với chính phủ vì những khoản cắt giảm ngân sách ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng cuộc sống, trong khi hàng tỷ euro lại được đổ vào quân sự.

Tiếng nói của Emma Heymann, một sinh viên 24 tuổi tại Berlin, phản ánh tâm lý chung của nhiều người trẻ Đức hiện nay. Họ cho rằng chính phủ của Thủ tướng Friedrich Merz đang ưu tiên ngân sách quốc phòng hơn là đầu tư cho tương lai của thế hệ trẻ. Áp lực chi phí sinh hoạt tăng cao buộc nhiều sinh viên phải làm thêm quá sức để trang trải học phí, khiến việc tiếp cận tri thức trở thành một gánh nặng tài chính thay vì là một quyền lợi cơ bản.

Sự khác biệt về số liệu và những lo ngại an ninh

Một trong những điểm gây tranh cãi nhất của đợt biểu tình lần này chính là quy mô thực tế. Ban tổ chức cho biết có khoảng 36.000 người tham gia dựa trên số liệu ghi nhận qua trang web, và kỳ vọng con số này có thể lên tới 182.000 người trên toàn quốc. Tuy nhiên, báo cáo từ cảnh sát tại các thành phố lớn như Berlin, Munich và Frankfurt lại đưa ra con số khiêm tốn hơn nhiều, chỉ khoảng 6.000 người vào chiều thứ Bảy.

Bên cạnh đó, các nhà chức trách Đức cũng bày tỏ sự lo ngại về việc các phong trào trẻ bị lợi dụng bởi các nhóm cực đoan. Bộ Nội vụ liên bang cảnh báo về sự thâm nhập của các thành phần cực tả và một số nhóm có liên hệ với nước ngoài nhằm kích động bất ổn. Tại Berlin, nhiều cửa hàng trên đại lộ mua sắm sang trọng Kurfuerstendamm đã phải đóng ván che cửa kính và đóng cửa sớm vì lo ngại kịch bản bạo loạn và hôi của như đã từng xảy ra tại Pháp.

Dù có sự tham gia đông đảo, phong trào Gen Z regelt vẫn gặp phải sự rạn nứt nhất định. BSK - tổ chức bảo trợ học sinh quốc gia của Đức - đã chính thức giữ khoảng cách với phong trào này. Mặc dù ủng hộ các yêu sách chính đáng về giáo dục, BSK tuyên bố sẽ tổ chức một ngày biểu tình riêng biệt vào tháng 11, thay vì đứng chung hàng ngũ với liên minh hiện tại do những lo ngại về nguồn gốc và định hướng của nhóm dẫn dắt chiến dịch.